Paracetamol là thuốc giảm đau, hạ
sốt phổ biến nhất tại Việt Nam, hầu như gia đình nào cũng có. Tính tiện dụng và
khả năng dung nạp tốt khiến thuốc được xem là “lành tính”. Thế nhưng, đằng sau
sự quen thuộc ấy là những nguy cơ ngộ độc nghiêm trọng nếu sử dụng không đúng
liều, đặc biệt ở trẻ em và thanh thiếu niên.
Nhiều ca ngộ độc Paracetamol được ghi nhận tại Bệnh viện Nhi
Hải Phòng
Từ đầu năm 2025 đến nay, Khoa Hồi
sức tích cực và Chống độc – Bệnh viện Nhi Hải Phòng đã tiếp nhận 9 bệnh nhi
từ 12 đến 15 tuổi bị ngộ độc Paracetamol. Các trường hợp này nhập viện
trong tình trạng mệt lả, buồn nôn, đau bụng sau khi tự ý uống lượng lớn
Paracetamol mà không hiểu rõ về liều lượng và tác hại.
Ngay khi tiếp nhận, các bác sĩ
đã tiến hành rửa dạ dày, truyền dịch, lợi tiểu và sử dụng thuốc giải độc đặc hiệu.
Nhờ phát hiện kịp thời, sức khỏe các bệnh nhi đã ổn định và được xuất viện. Tuy
nhiên, chuỗi ca bệnh liên tiếp này là tín hiệu cảnh báo đáng lo ngại về việc sử
dụng Paracetamol tùy tiện trong cộng đồng.
.png)
Vì sao trẻ dễ bị ngộ độc?
Ngộ độc Paracetamol không phải là tai nạn hiếm gặp. Những
nguyên nhân thường thấy gồm:
- Phụ
huynh tự tính liều sai, không dựa theo cân nặng thực tế của trẻ.
- Trẻ
uống nhiều loại thuốc cảm cúm chứa Paracetamol mà gia đình không biết
hàm lượng trùng lặp.
- Cho
trẻ uống lặp lại quá sớm vì nôn nóng khi sốt chưa hạ.
- Thuốc
được để trong tầm với khiến trẻ nhỏ uống nhầm.
- Thanh
thiếu niên sử dụng thuốc tùy tiện, thiếu hiểu biết hoặc chịu tác động tâm
lý.
Những sai lầm này có thể dẫn đến tổn thương gan cấp tính –
biến chứng nguy hiểm nhất của ngộ độc Paracetamol.
Ngộ độc Paracetamol: Diễn tiến âm thầm nhưng vô cùng nguy hiểm
Khác với nhiều loại ngộ độc diễn
ra đột ngột, ngộ độc Paracetamol thường tiến triển âm thầm nhưng tàn phá cơ thể
nặng nề. Khi quá liều, gan – cơ quan chịu trách nhiệm chuyển hóa thuốc – bị quá
tải, dẫn đến hủy hoại tế bào gan.
Người bệnh có thể trải qua:
-Buồn
nôn, nôn kéo dài
- Đau
bụng vùng gan
-Vàng
da, vàng mắt
- Xuất
huyết dưới da, chảy máu chân răng
- Rối
loạn ý thức, lơ mơ, hôn mê ở giai đoạn nặng
Nếu không được cấp cứu kịp thời,
tình trạng có thể dẫn đến suy gan cấp, suy đa tạng và tử vong. Điều này cho thấy
Paracetamol hoàn toàn không phải là loại thuốc có thể sử dụng tùy tiện vì “dễ
mua và quen dùng”.
Khi cảm xúc vượt quá khả năng chịu đựng – Bạn không đơn độc
Bên cạnh các nguyên nhân vô
tình, một số thanh thiếu niên sử dụng Paracetamol liều cao do chịu áp lực tâm
lý, căng thẳng học tập hoặc xung đột trong cuộc sống. Ở lứa tuổi đang trưởng
thành, cảm xúc dễ thay đổi và những suy nghĩ tiêu cực có thể xuất hiện nhanh
chóng.
Với góc nhìn của một người làm công tác tâm lý, chúng tôi muốn
gửi đến các bạn trẻ:
- Những
cảm xúc nặng nề hôm nay không phải là dấu chấm hết.
- Luôn
có người sẵn sàng lắng nghe bạn: bố mẹ, thầy cô, bạn bè hoặc chuyên gia.
- Khi
cảm thấy bế tắc, bạn có thể gọi:
+ 111 – Tổng đài Quốc gia bảo vệ trẻ em
+ 115 – Cấp cứu y tế
Tìm kiếm sự giúp đỡ là hành động dũng cảm và hoàn toàn xứng
đáng để bảo vệ chính mình.
Sự sống là điều quý giá – và thuốc chỉ phát huy giá trị khi
được dùng đúng
Paracetamol là thuốc thiết yếu, an toàn khi dùng đúng liều
và đúng hướng dẫn. Để bảo vệ trẻ, phụ huynh cần:
- Cho
trẻ dùng thuốc theo đúng cân nặng.
- Tránh
sử dụng đồng thời nhiều thuốc chứa Paracetamol.
- Giữ
thuốc ngoài tầm với của trẻ.
- Đưa
trẻ đến bệnh viện ngay khi nghi ngờ uống quá liều.
Thanh thiếu niên cũng cần hiểu rằng
sức khỏe và cuộc sống của mình luôn có giá trị. Mọi khó khăn đều có thể vượt
qua khi bạn dám nói ra và tìm sự trợ giúp.